{"id":9653,"date":"2026-03-24T14:56:02","date_gmt":"2026-03-24T14:56:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/?page_id=9653"},"modified":"2026-04-13T10:53:02","modified_gmt":"2026-04-13T10:53:02","slug":"y-dderwen-deg","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/","title":{"rendered":"Y Dderwen Deg"},"content":{"rendered":"

[vc_row][vc_column width=”1\/1″][vc_column_text]Roedd y Dderwen Deg yn goeden hynafol eiconig a oedd yn sefyll yng nghornel ogledd-ddwyreiniol yr Ardd Bleser a rhoddodd ei henw i Heol y Dderwen Deg. Mae chwedl leol yn dweud y gwnaeth y Dderwen Deg gysgodi’r Brenin Arthur ar daith ar un adeg.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”9561″ img_size=”full” add_caption=”yes” alignment=”center” style=”vc_box_shadow_border” css_animation=”fadeIn” css=””][\/vc_column][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Ym 1905, amcangyfrifodd yr Uwch-arolygydd Parciau William Pettigrew fod y goeden yn 500-600 mlwydd oed, yno gannoedd o flynyddoedd cyn y parc. Yn anffodus, bu farw’r goeden ar ddiwedd 1925 a chafodd ei thorri i lawr. Gadawyd rhan isaf y boncyff ac ychydig o ganghennau fel atgof. Cafodd y rhain eu symud oddi yno yn y pen draw ym 1935 i wneud cyffordd y ffordd yn fwy diogel i draffig.<\/p>\n

Roedd boncyff y goeden yn dal i\u2019w weld ddegawdau yn ddiweddarach, ond erbyn y 1980au roedd wedi pydru i ffwrdd i raddau helaeth. Yna rhoddwyd plac yn ei le i nodi’r man lle roedd y goeden yn arfer sefyll.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Dywedwyd mai Quercus robur<\/em> (Derwen Goesynnog) oedd y Dderwen Deg. Plannwyd coeden newydd o’r un rywogaeth yn agos at leoliad y goeden hynafol ac mae’n dal yn y fan a’r lle heddiw.[\/vc_column_text][\/vc_column][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”8111″ img_size=”large” alignment=”center” style=”vc_box_shadow_border_circle_2″ css_animation=”fadeIn” css=””][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/1″][vc_column_text]<\/p>\n

Coed Derw yn y Parc<\/strong><\/h2>\n

Mae 12 derwen wedi’u plannu yn y Gerddi Pleser. Mae rhai o’r coed derw hyn yn tarddu o Mecsico, Japan a Hwngari.<\/p>\n

Y Dderwen Goesynnog (Quercus robur) a’r Dderwen Mes Digoes (Quercus petrea) yw’r ddwy dderwen fwyaf cyffredin yn y DU. Beth yw’r gwahaniaethau?<\/p>\n

Mae gan y Dderwen Goesynnog fes gyda choesynnau. Mae gan y dail goesyn byr iawn wedi’i guddio gan ddwy ddeilen ar y gwaelod.<\/p>\n

Mae gan y Dderwen Mes Digoes fes heb goesynnau (disymud) sy’n eistedd ar yr egin. Mae gan y dail goesyn hir.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

[vc_row][vc_column width=”1\/1″][vc_column_text]Roedd y Dderwen Deg yn goeden hynafol eiconig a oedd yn sefyll yng nghornel ogledd-ddwyreiniol yr Ardd Bleser a rhoddodd ei henw i Heol y Dderwen Deg. Mae chwedl leol yn dweud y gwnaeth y Dderwen Deg gysgodi’r Brenin Arthur ar daith ar un adeg.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”9561″ img_size=”full” add_caption=”yes” alignment=”center” style=”vc_box_shadow_border” css_animation=”fadeIn” css=””][\/vc_column][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Ym 1905, amcangyfrifodd yr Uwch-arolygydd Parciau William Pettigrew fod y goeden yn 500-600 mlwydd oed, yno gannoedd o flynyddoedd cyn y parc. Yn anffodus, bu farw’r goeden ar ddiwedd 1925 a chafodd ei thorri i lawr. Gadawyd rhan isaf y boncyff ac ychydig o ganghennau fel atgof. Cafodd y rhain eu symud oddi yno yn y pen draw ym 1935 i wneud cyffordd y ffordd yn fwy diogel i draffig. Roedd boncyff y goeden yn dal i\u2019w weld ddegawdau yn ddiweddarach, ond erbyn y 1980au roedd wedi pydru i ffwrdd i raddau helaeth. Yna rhoddwyd plac yn ei le i nodi’r man lle roedd y goeden yn arfer sefyll.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Dywedwyd mai Quercus robur (Derwen Goesynnog) oedd y Dderwen Deg. Plannwyd coeden newydd o’r un rywogaeth yn agos at leoliad y goeden hynafol ac mae’n dal yn y fan a’r lle heddiw.[\/vc_column_text][\/vc_column][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”8111″ img_size=”large” […]<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":0,"parent":5847,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"RoathHeritagepage.php","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"class_list":["post-9653","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nY Dderwen Deg - Outdoor Cardiff<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Y Dderwen Deg - Outdoor Cardiff\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[vc_row][vc_column width=”1\/1″][vc_column_text]Roedd y Dderwen Deg yn goeden hynafol eiconig a oedd yn sefyll yng nghornel ogledd-ddwyreiniol yr Ardd Bleser a rhoddodd ei henw i Heol y Dderwen Deg. Mae chwedl leol yn dweud y gwnaeth y Dderwen Deg gysgodi’r Brenin Arthur ar daith ar un adeg.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”9561″ img_size=”full” add_caption=”yes” alignment=”center” style=”vc_box_shadow_border” css_animation=”fadeIn” css=””][\/vc_column][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Ym 1905, amcangyfrifodd yr Uwch-arolygydd Parciau William Pettigrew fod y goeden yn 500-600 mlwydd oed, yno gannoedd o flynyddoedd cyn y parc. Yn anffodus, bu farw’r goeden ar ddiwedd 1925 a chafodd ei thorri i lawr. Gadawyd rhan isaf y boncyff ac ychydig o ganghennau fel atgof. Cafodd y rhain eu symud oddi yno yn y pen draw ym 1935 i wneud cyffordd y ffordd yn fwy diogel i draffig. Roedd boncyff y goeden yn dal i\u2019w weld ddegawdau yn ddiweddarach, ond erbyn y 1980au roedd wedi pydru i ffwrdd i raddau helaeth. Yna rhoddwyd plac yn ei le i nodi’r man lle roedd y goeden yn arfer sefyll.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Dywedwyd mai Quercus robur (Derwen Goesynnog) oedd y Dderwen Deg. Plannwyd coeden newydd o’r un rywogaeth yn agos at leoliad y goeden hynafol ac mae’n dal yn y fan a’r lle heddiw.[\/vc_column_text][\/vc_column][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”8111″ img_size=”large” […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Outdoor Cardiff\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-04-13T10:53:02+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/OutdoorLogo.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"430\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"95\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/parc-y-rhath\\\/y-dderwen-deg\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/parc-y-rhath\\\/y-dderwen-deg\\\/\",\"name\":\"Y Dderwen Deg - Outdoor Cardiff\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-03-24T14:56:02+00:00\",\"dateModified\":\"2026-04-13T10:53:02+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/parc-y-rhath\\\/y-dderwen-deg\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/parc-y-rhath\\\/y-dderwen-deg\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/parc-y-rhath\\\/y-dderwen-deg\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Hafan\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/croeso-i-awyr-agored-caerdydd-2\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Parciau yng Nghaerdydd\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Parc y Rhath\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/parciau\\\/parc-y-rhath\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Y Dderwen Deg\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/\",\"name\":\"Outdoor Cardiff\",\"description\":\"Explore Cardiff's trails\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.outdoorcardiff.com\\\/cy\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Y Dderwen Deg - Outdoor Cardiff","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Y Dderwen Deg - Outdoor Cardiff","og_description":"[vc_row][vc_column width=”1\/1″][vc_column_text]Roedd y Dderwen Deg yn goeden hynafol eiconig a oedd yn sefyll yng nghornel ogledd-ddwyreiniol yr Ardd Bleser a rhoddodd ei henw i Heol y Dderwen Deg. Mae chwedl leol yn dweud y gwnaeth y Dderwen Deg gysgodi’r Brenin Arthur ar daith ar un adeg.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”9561″ img_size=”full” add_caption=”yes” alignment=”center” style=”vc_box_shadow_border” css_animation=”fadeIn” css=””][\/vc_column][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Ym 1905, amcangyfrifodd yr Uwch-arolygydd Parciau William Pettigrew fod y goeden yn 500-600 mlwydd oed, yno gannoedd o flynyddoedd cyn y parc. Yn anffodus, bu farw’r goeden ar ddiwedd 1925 a chafodd ei thorri i lawr. Gadawyd rhan isaf y boncyff ac ychydig o ganghennau fel atgof. Cafodd y rhain eu symud oddi yno yn y pen draw ym 1935 i wneud cyffordd y ffordd yn fwy diogel i draffig. Roedd boncyff y goeden yn dal i\u2019w weld ddegawdau yn ddiweddarach, ond erbyn y 1980au roedd wedi pydru i ffwrdd i raddau helaeth. Yna rhoddwyd plac yn ei le i nodi’r man lle roedd y goeden yn arfer sefyll.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column column_center=”true” width=”1\/2″][vc_column_text]Dywedwyd mai Quercus robur (Derwen Goesynnog) oedd y Dderwen Deg. Plannwyd coeden newydd o’r un rywogaeth yn agos at leoliad y goeden hynafol ac mae’n dal yn y fan a’r lle heddiw.[\/vc_column_text][\/vc_column][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”8111″ img_size=”large” […]","og_url":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/","og_site_name":"Outdoor Cardiff","article_modified_time":"2026-04-13T10:53:02+00:00","og_image":[{"width":430,"height":95,"url":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/OutdoorLogo.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/","url":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/","name":"Y Dderwen Deg - Outdoor Cardiff","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/#website"},"datePublished":"2026-03-24T14:56:02+00:00","dateModified":"2026-04-13T10:53:02+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/y-dderwen-deg\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Hafan","item":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/croeso-i-awyr-agored-caerdydd-2\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Parciau yng Nghaerdydd","item":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Parc y Rhath","item":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/parciau\/parc-y-rhath\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Y Dderwen Deg"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/#website","url":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/","name":"Outdoor Cardiff","description":"Explore Cardiff's trails","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/9653","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9653"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/9653\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9729,"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/9653\/revisions\/9729"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5847"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.outdoorcardiff.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9653"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}